Συνεντεύξεις

Αστέρης Μαυρουδής: «Οι συγγραφείς δεν κινδυνεύουν όταν έχουν στο νου τους την αρχή της διηγησιμότητας»

Αστέρης Μαυρουδής: «Οι συγγραφείς δεν κινδυνεύουν όταν έχουν στο νου τους την αρχή της διηγησιμότητας»

Η νέα του συλλογή διηγημάτων του Αστέρη Μαυρουδή αντανακλούν μια εποχή, την οποία εμείς οι νεότεροι θυμόμαστε με νοσταλγία. Η γυναίκα ως σύμβολο υποταγής, τα όνειρα, οι προσδοκίες, οι απογοητεύσεις μιας γενιάς, η οποία κρατά την ταυτότητά της και την αθωότητά της, είναι τα κύρια μοτίβα της συλλογής «Η ατυχία» που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Κέδρος.

Κύριε Μαυρουδή, πείτε μας λίγα λόγια για το νέο σας βιβλίο.

Η δεύτερη πεζογραφική μου δουλειά είναι συνέχεια της πρώτης συλλογής διηγημάτων «η κλεψιά», που αυτή την στιγμή κυκλοφορεί στην δεύτερη έκδοσή.  Η τρίτη μου προσπάθεια δεν αφορά πεζογραφία αλλά ένα σύντομο «Σκαλάθυρμα», στο οποίο δίνω πληροφορίες για το είδος διήγημα με τίτλο, «Το διήγημα, χρηστική εισαγωγή». Ελπίζω να μου δοθεί η ευκαιρία να το εμπλουτίσω στην δεύτερη έκδοση. Το νέο βιβλίο μου με τίτλο «Η ατυχία» είναι ένα μείγμα από βιωματικές κυρίως στιγμές, αλλά και  αφηγήσεις όπως «πληροφορητές» μου μετέφεραν. Η αφήγηση είναι λιτή, χωρίς φιοριτούρες και προσπαθώ να πω πολλά πράγματα με λίγες λέξεις, να βγάλω φωτιά από τον καπνό, να σεβαστώ τον χρόνο του αναγνώστη. Μ’ ενδιαφέρει επίσης να δώσω ένα στίγμα μιας εποχής που πέρασε, αλλά σ’ αυτή τη συλλογή έρχομαι και στη σύγχρονη εποχή. Τιμώ τους δυο μεγάλους μας πεζογράφους Βιζυηνό και Παπαδιαμάντη αλλά και τον Κορτάσαρ με αναφορές άμεσες ή έμμεσες σ’ αυτούς. Η αποκωδικοποίηση των συμβάσεων που καταδυναστεύουν τον απλό κόσμο, αλλά και οι δομές εξουσίας που διαχέονται είναι ζητούμενο για τις αφηγήσεις. Οι θυσίες αλλά και η συνεχιζόμενη καταπίεση βρίσκει αποδέκτη πάντα το θηλυκό γένος που το τιμώ με είκοσι τίτλους θηλυκούς. Στις αφηγήσεις οι ήρωες είναι απλοί καθημερινοί άνθρωποι όπως το είδος επιτάσσει, αλλά οι κανόνες είναι για να τους παραβαίνουμε και το αξιοποιώ σε κάποια διηγήματα. Θα μπορούσα να μιλάω ώρες για τις σκέψεις μου πάνω στο είδος ή για δικά μου κείμενα, αλλά αυτό που έχει σημασία είναι η άποψη του αναγνώστη. Με την τελευταία τελεία στο κείμενο, τον λόγο έχει ο αναγνώστης και ο συγγραφέας ζει μόνο μέσα από το κείμενό του.Όσο για την συνεργασία μου με τον «Κέδρο» ήταν μια ευχάριστη εμπειρία, τον στελεχώνουν καταπληκτικοί συνεργάτες και ελπίζω σε συνέχεια.

Γιατί 21 διηγήματα;

Δεν μ’ αρέσουν οι ζυγοί αριθμοί. Η προηγούμενη συλλογή είχε δεκαεφτά διηγήματα και πολλοί τα ταύτισαν με τα δεκαεφτά του Ιωάννου. Ναι ήταν κάτι κοινό τα δεκαεφτά διηγήματα και έχουμε άλλο ένα  κοινό στοιχείο. Πέθανε και γεννήθηκα στις 16 Φλεβάρη. Αν θέλετε να βρείτε άλλα κοινά στοιχεία με τον Ιωάννου, όπως κάποια άγνωστη σε μένα μα σπουδαία κριτικός έγραψε,  θα πρέπει να μας διαβάσετε και τους δυο.

Γιατί ξεχωρίσατε τον τίτλο ενός από αυτά για να δώσετε σε όλη τη συλλογή;

Αυτό κάνω πάντα. Πιστεύω ότι ο τίτλος δεν  είναι ξέχωρος από το σώμα των κειμένων.

Πόσο χρόνο σας πήρε να γράψετε το παρόν βιβλίο;

Δυόμισι χρόνια. Ξέρετε μπορεί ένα κείμενο να γραφεί σε λιγότερο χρόνο, αλλά μετά γίνεται η δουλειά. Μην ξεχνάτε ότι η γραφή είναι δημιουργική, λειτουργεί προσθετικά, λειτουργεί με στόχο την επιλογή των λέξεων, αλλά το κύριο μέρος της είναι η αφαίρεση.  Κι εδώ έγκειται η δυσκολία. Πως αφαιρείς κάτι που στην αρχή το θεώρησες σπουδαίο; Εδώ αρχίζουν οι δυσκολίες.

Τί σας δυσκόλεψε περισσότερο;

Τί με δυσκόλεψε με ρωτάτε; Όλα του γάμου δύσκολα. Δεν υπάρχει τίποτα εύκολο. Μην ακούτε που λένε σε παρέες ότι όλοι μπορούν να γράψουν. Τόπε ο συγχωρεμένος ο Ταχτσής ότι όλοι μπορούμε να γράψουμε την ιστορία της ζωής μας, αλλά δεν εννοούσε ότι γίνεται χωρίς πολλή δουλειά. Τόπε και ο Μπαχ ότι «όποιος δουλέψει σαν και μένα θα γράψει σαν και μένα» ε να λοιπόν, που όλοι μιλάνε για πολλή δουλειά. Και ο μεγάλος Καβάφης για δουλειά μιλούσε, ενώ ο Παλαμάς μιλούσε για χαμαλίκι. Είναι λοιπόν ένα χαμαλίκι και μάλιστα σε ανηφορικό δρόμο κι αυτό από μόνο του είναι δύσκολο.

Στις ιστορίες σας χρησιμοποιείτε πολλά ηθογραφικά και λαογραφικά στοιχεία. Πιστεύετε πως αυτά έχουν αρχίσει να εκλείπουν σήμερα;

Υπάρχει μια γενιά νέων διηγηματογράφων που ασχολούνται με λαογραφικά και ηθογραφικά στοιχεία και τα εντάσσουν στο διήγημα. Υπάρχει ένας μύθος εδώ, ότι όποιοι αναφέρουν λαογραφικά ή ηθογραφικά στοιχεία, κινδυνεύουν να ξεφύγουν από ένα καθαρό λογοτεχνικό είδος. Πιστεύω ότι ο κίνδυνος δεν προέρχεται από τη χρήση αυτών των στοιχείων, αλλά από τον τρόπο που τα χρησιμοποιούν. Συγκεκριμένα αν έχουν οι συγγραφείς στο νου τους την «αρχή της διηγησιμότητας», δεν κινδυνεύουν. Κάθε λογοτεχνικό είδος έχει σκοπό να δώσει πληροφορίες, αλλά μέσα από την διήγηση. Πρέπει να διηγείται και μέσα από την διήγηση να πληροφορεί.  Όταν ένα κείμενο απλά πληροφορεί, τότε μόνο κινδυνεύει να μην είναι λογοτεχνία. Επίσης μην ξεχνάτε ότι το διήγημα πάτησε στην γέννησή του σε τρεις άξονες. Ο ένας απ αυτούς ήταν η λαογραφία με απώτερο σκοπό να ανακαλυφθεί η «ψυχή του λαού». Γιατί λοιπόν να μας φοβίζουν τα λαογραφικά στοιχεία. Οι συγγραφείς πρέπει να δουλεύουν τουλάχιστον στα αρχικά τους στάδια συγγραφής με τα απλά και τα «κλασικά» και μετά να περνάνε στα φευγάτα. Ας γράψουν τα πρώτα τους διηγήματα μιμούμενοι τους μεγάλους μας Παπαδιαμάντη και Βιζυηνό και μετά ας πάρουν το δικό τους δρόμο.

Ποιο βιβλίο που έχετε διαβάσει σας έχει στιγματίσει;

Πολλά βιβλία με έχουν επηρεάσει. Ανέφερα ήδη τους αγαπημένους μου Βιζυηνό και Παπαδιαμάντη αλλά και τον Θεοτόκη, για να μην ξεχνάμε το «Πίστωμα». Ο Ελίν Πελίν είναι για μένα ένας Βούλγαρος σπουδαίος διηγηματογράφος. Τι να πω όμως για τον Βοκκάκιο, τον Πόε, τον Μωπασάν, τον Μοράβια τον Τσέχωφ,  τον Πιραντέλο, τον Κάφκα… Τους αγαπώ όλους και απ’ όλους έχω πάρει στίγματα. Δε μ’ αρέσει ένα μόνο πράγμα, ένα είδος, μόνο η λογοτεχνία. Μ’ αρέσουν πολλά κι αυτά κι άλλα τόσα και ίσως ενδόμυχα να μην θέλω να καθιερωθώ  ή να είμαι πολύ καλός μόνο σε κάτι συγκεκριμένο. Η ζωή δεν είναι μονοσήμαντη και θέλω να γευτώ και να μαγευτώ από πολλά και να ασχοληθώ με πολλά και να στιγματιστώ από πολλά.

Υπάρχει κάποιο βιβλίο που θα θέλατε να είχατε γράψει εσείς;

Το «Έγκλημα και τιμωρία» το ζηλεύω για πολλούς λόγους.

Ετοιμάζετε κάποια νέα δουλειά;

Μ’ αρέσει που μιλάτε για  τη λογοτεχνία και μιλάτε για δουλειά. Η δουλειά είναι το μεγαλύτερο τμήμα της. Το υπόλοιπο καταλαμβάνει το ταλέντο και η έμπνευση που ας μην ξεχνάμε είναι προϊόν μιας υπερδιέγερσης του νου, δηλαδή μια κοπιώδους εργασίας του νου. Στο δεύτερο μεταπτυχιακό μου στο ΠΑΜΑΚ και στα πλαίσια της διπλωματικής μου εργασίας που παραδίδεται αυτές τις μέρες, είχα ασχοληθεί με τον αγαπημένο μου Παπαδιαμάντη και τον Ελίν Πελίν. Μέσα στα διηγήματά τους έψαξα δομές και διαχεόμενες εξουσίες και κοινωνικές συμβάσεις. Οι επόπτριές μου κα Τσιμπιρίδου και κα Μερτζημέκη, είχαν την πρωτοποριακή ιδέα το θεωρητικό μέρος να μείνει ως έχει, αλλά την έρευνά μου στα κείμενα και τα συμπεράσματά μου, να τα συμπεριλάβω σε μια εκτενή αφήγηση. Έτσι προέκυψε μια νουβέλα η οποία πιστεύω με πολύ δουλειά, θα είναι έτοιμη προς έκδοση το καλοκαίρι του δεκαοχτώ. Έπειτα θαρρώ πως θα σιγήσω για πολύ.

Ευχαριστούμε πολύ!

Σχόλια

Συνεντεύξεις

Περισσοτερα στην κατηγορια Συνεντεύξεις

Copyright © 2015-2016 Clevernews