Συνεντεύξεις

Ο Στέφανος Κωνσταντινίδης μάς μιλά για τον Αντώνη Οικονόμου!

Ο Στέφανος Κωνσταντινίδης μάς μιλά για τον Αντώνη Οικονόμου!

Το νέο βιβλίο του Στέφανου Κωνσταντινίδη «Γράμμα στον Αντώνη Οικονόμου – στο υφαντό του ’21» που κυκλοφόρησε πρόσφατα από τις εκδόσεις Βακχικόν μάς ανοίγει μια πόρτα στην ιστορία που ήταν εντελώς κλειστή: την ύπαρξη και τη ζωή του Αντώνη Οικονόμου, του επαναστάτη της ελλληνικής επανάστασης που δολοφόνησαν οι κοτζαμπάσηδες (περισσότερα για το βιβλίο δείτε εδώ).

Κύριε Κωνσταντινίδη, πείτε μας λίγα λόγια για το βιβλίο.

Πρόκειται για ένα μυθιστόρημα με οπτική γωνία την επανάσταση του 1821. Μια οπτική γωνία διαφορετική από αυτή που μας παρουσιάζει η συμβατική ιστορία. Που προσπαθεί να ρίξει φως στις σκοτεινές πλευρές της Επανάστασης. Να παρουσιάσει τα συμφέροντα που συγκρούονταν μεταξύ τους, είτε ανάμεσα στις τοπικές κοινωνίες, είτε ανάμεσα στις κοινωνικές ομάδες. Να δείξει τους δισταγμούς, μέχρι και την εχθρότητα των προκρίτων για την Επανάσταση. Αυτοί είχαν τα συμφέροντα τους που ήταν διασυνδεδεμένα με την οθωμανική εξουσία. Σε αντίθεση με τα λαϊκά στρώματα και τη διασπορά που συντάχτηκαν με την Επανάσταση χωρίς πολλούς δισταγμούς. Όπως το είπε ο Σωτήρης Χαραλάμπης, που ήταν ίσως ο πιο φωτισμένος κοτζάμπασης, «καλά να φύγουν οι Τούρκοι, αλλά εμείς τι θα γίνουμε; Θα μας κυβερνούν αυτοί που δεν ξέρουν να κρατήσουν πιρούνι και τρώνε ακόμη με τα χέρια τους; Αυτοί συνέχισε που δεν έχουν ένα δένδρο να κρεμαστούνε;»

Διότι και οι εμφύλιοι πόλεμοι της Επανάστασης δεν έπεσαν από τον ουρανό. Ήταν το αποτέλεσμα σύγκρουσης συμφερόντων και των ξένων επεμβάσεων. Έτσι δολοφονήθηκε ο Αντώνης Οικονόμου, ο Οδυσσέας Ανδρούτσος, κατά πάσαν πιθανότητα και ο Καραϊσκάκης και λίγο αργότερα ο Καποδίστριας. Ενώ άλλοι, όπως ο Κολοκοτρώνης, φυλακίστηκαν.

Το μυθιστόρημα ρίχνει φως σε όλα αυτά τα σκοτεινά παρασκήνια, πως φαγώθηκαν τα δάνεια της Επανάστασης, πως εδραιώθηκε από τότε μια εξουσία που διαδοχικά οι επίγονοι της φτάνουν ως τις μέρες μας, με όλες τις παθογένειες της. Και φυσικά το μυθιστόρημα δεν παραλείπει να αναφερθεί και να φωτίσει τις λαμπρές πλευρές της Επανάστασης, τα επιτεύγματα της. Που δεν είναι λίγα

Κεντρικός ήρωας του μυθιστορήματος είναι ο αγωνιστής Αντώνης Οικονόμου, δολοφονημένος από τους κοτζαμπάσηδες και αποσιωποιημένος από το συμβατικό ιστορικό αφήγημα. Και που τον ανέδειξε ένας ποιητής μέσα από το έργο του, ο Νίκος Εγγονόπουλος, τοποθετώντας τον δίπλα στον Ρήγα Φεραίο και τον Μπολιβάρ.

Μιλήστε, λοιπόν, μας για τον Αντώνη Οικονόμου.

Πρόκειται για ένα αγωνιστή με μεγάλη συμβολή στον αγώνα του ΄21. Είναι με τη δική του εξέγερση που υποχρεώθηκε η Ύδρα να πάρει μέρος στην Επανάσταση, ο στόλος της οποίας ήταν εκ των ουκ άνευ για την επιτυχία του αγώνα.

Ο Οικονόμου, υδραίος πλοίαρχος, μυήθηκε στη Φιλική Εταιρεία από τον Παπαφλέσσα στην Κωνσταντινούπολη. Με τον ξεσηκωμό στο Μοριά ήταν θέμα ζωής και θανάτου για την Επανάσταση η συμμετοχή σε αυτή των νησιών με τα πλοία που διέθεταν. Από τα νησιά που διέθεταν πλοία, τα Ψαρά και οι Σπέτσες προσχώρησαν αμέσως στην Επανάσταση. Οι Υδραίοι πρόκριτοι όμως, ενθυμούμενοι, σύμφωνα με το συμβατικό ιστορικό αφήγημα, την προηγούμενη αποτυχημένη εξέγερση του 1770 με τα Ορλωφικά, αρνούνταν να προσχωρήσουν στον αγώνα.

Η Ύδρα όμως, με τον μεγαλύτερο εμπορικό στόλο, ήταν εκ των ουκ άνευ για την Eπανάσταση. Ήταν, με τον εμπορικό στόλο της και τον πλούτο της, η Μικρή Αγγλία της Μεσογείου, κατά τον Ιμπραήμ. Άλλοι την χαρακτήρισαν, λόγω του μεγάλου πλούτου της, την τράπεζα της Eπανάστασης. Με σημερινούς όρους θα μιλούσαμε για το ελληνικό εφοπλιστικό κεφάλαιο της εποχής.

Τότε έγινε η επέμβαση του Οικονόμου και των συντρόφων του, από τα κατώτερα κοινωνικά στρώματα, που ανέτρεψε την ολιγαρχική εξουσία των προκρίτων και επέβαλε μια μορφή λαϊκής κυριαρχίας και εξουσίας. Αμέσως μετά ύψωσε τη σημαία της Επανάστασης και ο στόλος της Ύδρας ενώθηκε με αυτό των άλλων νησιών.

Για να κρατήσει την ενότητα του λαού, ο Οικονόμου δεν πήρε μέτρα εναντίον των κοτζαμπάσηδων, ούτε δήμευσε τις περιουσίες τους. Το αποτέλεσμα ήταν να τον ανατρέψουν λίγο αργότερα με αντεπανάσταση και να προσπαθήσουν να τον δολοφονήσουν. Μετά την ανατροπή και τη φυγάδευση του, τελικά φυλακίστηκε στο μοναστήρι του Αγίου Γεωργίου Φενεού Κορινθίας, με επιμονή των Υδραίων κοτζαμπάσηδων που εκβίαζαν τους Πελοποννήσιους ότι θα έπαιρναν, στην αντίθετη περίπτωση, τα πλοία τους και θα εγκατέλειπαν τον αγώνα.

Κι όταν καταφέρνει και δραπετεύει και οδεύει προς το Άργος όπου βρίσκονταν μαζεμένοι οι αντιπρόσωποι που θα έπαιρναν μέρος στην Α’ Εθνοσυνέλευση της Επιδαύρου, μεθοδεύουν, μαζί με κάποιους κοτζαμπάσηδες της Πελοποννήσου, τη δολοφονία του, παρά τις προσπάθειες του Κολοκοτρώνη να τον διασώσει.

Στη συνέχεια έκαναν ότι μπορούσαν για να εξαλείψουν τη μνήμη του. Κι ως ένα σημείο το πέτυχαν.

Γιατί πιστεύετε δεν έμεινε στην ιστορία;

Σήμερα σταδιακά βρίσκει τη θέση του στην ιστορία. Όμως μετά τη δολοφονία του οι κοτζαμπάσηδες και οι πολιτικοί τους απόγονοι έκαναν ό,τι μπορούσαν για να εξαφανίσουν τη μνήμη του. Τον ανέδειξε, όπως ήδη ανέφερα, ένας ποιητής, ο Νίκος Εγγονόπουλος.

Ενοχλούσε φυσικά και ο ριζοσπαστισμός του, η κοινωνική πλευρά του. Με την επανάσταση του στην Ύδρα εγκατέστησε μια λαϊκή εξουσία, μια μικρή κομμούνα πολύ πριν από την κομμούνα του Παρισιού.

Υπήρξε μια συμμαχία ανάμεσα στους πολιτικούς, Μαυροκορδάτο και Κωλέττη κατά κύριο λόγο και τους κοτζαμπάσηδες, ιδίως αυτούς της Ύδρας, για τον έλεγχο της Επανάστασης και την εξουδετέρωση των πιο προοδευτικών στοιχείων, όπως ο Αντώνης Οικονόμου στην αρχή, αλλά στη συνέχεια και άλλων, όπως τον Δημήτρη Υψηλάντη, τη Μαντώς Μαυρογένους και τον Κολοκοτρώνη.

Παραθέτετε ακριβέστατα ιστορικά γεγονότα και ντοκουμέντα, ωστόσο το βιβλίο χαρακτηρίζεται ως μυθιστόρημα. Πού αρχίζει ο μύθος και πού τελειώνει η ιστορία;

Είναι φυσικό σε ένα μυθιστόρημα να υπάρχει το μυθοπλαστικό στοιχείο. Όμως ένα μυθιστόρημα με ιστορικές αναφορές δεν κινείται σε ιστορικό κενό. Η λογοτεχνία είναι ένας από τους δρόμους που μας οδηγεί στην ιστορική γνώση. Μας το αποδεικνύει ο Εγγονόπουλος που διέσωσε μέσα από το έργο του την μνήμη του Αντώνη Οικονόμου. Γενικότερα η λογοτεχνία επιτρέπει μια ευρύτερη οπτική γωνία των ιστορικών γεγονότων απ΄ ό,τι η καθεαυτό ιστορία. Στη λογοτεχνία έχουμε περισσότερη ελευθερία να ερμηνεύσουμε τα γεγονότα, σεβόμενοι όμως την ισορικότητα τους. Η κοινωνιολογική οπτική γωνία του λογοτέχνη είναι ευρύτερη από αυτή του ιστορικού. Τα παραδείγματα είναι πολλά και στην ελληνική και στην παγκόσμια λογοτεχνία.

Υπάρχει άλλωστε μια ολόκληρη συζήτηση στις μέρες μας κατά πόσον η αναπαραγωγή από τη λογοτεχνία σημαντικών ιστορικών γεγονότων επηρεάζει και την πρόσληψη των ιστορικών για τα ίδια αυτά γεγονότα. Χαρακτηριστική είναι για παράδειγμα η συζήτηση που γίνεται τα τελευταία χρόνια στην Ελλάδα για τη λογοτεχνία της Αντίστασης και του Εμφυλίου Πολέμου. Φυσικά στη λογοτεχνία υπάρχει η επινόηση, ο κόσμος του λογοτέχνη είναι και μυθοπλαστικός, είναι δημιουργία με τη συμμετοχή της φαντασίας και της ποιητικής αδείας. Διατηρείται όμως ο καθαυτός ιστορικός πυρήνας.

Είναι δυνατόν επομένως ένα τέτοιο έργο, εν πολλοίς μυθοπλαστικό, να μελετηθεί στη βάση της ορθολογικής σκέψης και της εμπειρικής επιστήμης; Κανένα ιστορικό λογοτεχνικό έργο, όσο «επινοημένο» και να είναι, δεν αναπτύσσεται σε ένα ιστορικό κενό. Η όποια επινόηση κινείται μέσα σε ένα κοινωνικο-ιστορικό πλαίσιο. Γι’ αυτό πολλές φορές η ίδια η ιστορική συνείδηση διαμορφώνεται περισσότερο από τη λογοτεχνία παρά από την ιστοριογραφία. Η λογοτεχνία είναι ικανή σε τέτοιες περιπτώσεις να διαμορφώσει ένα ιστορικό αφήγημα, ένα ερμηνευτικό πλαίσιο της ιστορίας. Τα παραδείγματα είναι πολλά. Ας σταθούμε επιγραμματικά σε κάποια από αυτά. Για τη Μικρασιατική Καταστροφή για παράδειγμα, έχουμε το κλασικό έργο της Διδώς Σωτηρίου «Ματωμένα Χώματα». Για την Κατοχή και την Αντίσταση έχουμε τις «Ακυβέρνητες Πολιτείες» του Στρατή Τσίρκα. Το σημαντικό στα έργα αυτά και ειδικά στη μυθιστορηματική τριλογία του Τσίρκα δεν είναι τα επιμέρους γεγονότα που μπορεί να είναι επινοημένα, αλλά η ερμηνεία τους που κινείται στον χώρο της ιστορικής πραγματικότητας. Δεν είναι τυχαίο που όλες οι συζητήσεις για τις «Ακυβέρνητες Πολιτείες» περιστράφηκαν γύρω από την ιστορία και όχι γύρω από τη λογοτεχνική πλευρά του έργου.

Ασφαλώς θα μπορούσε να σταθεί κανείς και σε άλλα χαρακτηριστικά έργα της λογοτεχνίας που συμβάλλουν στη δημιουργία ερμηνευτικών σχημάτων της ιστορίας, όπως «Το τέλος της μικρής μας πόλης» του Δημήτρη Χατζή, το “Πλατύ Ποτάμι” του Γιάννη Μπεράτη και το «Άξιον Εστί» του Οδυσσέα Ελύτη. Στην περίπτωση της Κύπρου, για τον αγώνα του 1955-59, έχουμε το μυθιστόρημα του Λόρενς Ντάρελ «Πικρολέμονα», που εκφράζει την αποικιοκρατική πλευρά της βρετανικής πολιτικής και το μυθιστόρημα του Ροδή Ρούφου «Η Χάλκινη Εποχή», που γράφτηκε ως απάντηση στον Ντάρελ και μάλιστα πρωτογράφτηκε για τον σκοπό αυτό στα αγγλικά και εκδόθηκε στο Λονδίνο.

Ο λογοτεχνικός λόγος επομένως αναπαράγει την ιστορική μνήμη όταν περιέχει ψήγματα της ιστορικής πραγματικότητας. Ο συγγραφέας ενός ιστορικού λογοτεχνικού κειμένου, επεμβαίνει στα ιστορικά γεγονότα και αναδεικνύει μια νέα ανάγνωση της ιστορίας, Αυτό προσπάθησα να κάνω με το Γράμμα στον Αντώνη Οικονόμου, στο υφαντό του ’21.

Γιατί οι άνθρωποι έχουν ακατανίκητη επιθυμία να μάθουν πώς ζούσαν οι προηγούμενοι άνθρωποι;

Γιατί οι άνθρωποι αναζητούν τις ρίζες τους στο παρελθόν. Και γιατί το παρελθόν πάντα σαγήνευε και θα συνεχίσει να σαγηνεύει τον άνθρωπο. Του επιτρέπει να στοχάζεται το παρόν μέσα από το παρελθόν. Του επιτρέπει ακόμη να στοχάζεται το μέλλον μέσα από το παρελθόν.

Το βλέπουμε, παγκόσμια, με όλους αυτούς που μελετούν και αναλύουν τον κόσμο, τις διεθνείς σχέσεις, να καταφεύγουν για την κατανόηση του στον Θουκυδίδη και τον Πελοποννησιακό Πόλεμο. Και με το παρελθόν , με εκκίνηση το παρόν, ο άνθρωπος στοχάζεται το μέλλον.

Ο άνθρωπος, με σημείο εκκίνησης το παρόν πάντα θα αμφιταλαντεύεται ανάμεσα στο παρελθόν και το μέλλον. Θυμούμαι τη ρήση του Όργουελ, όποιος ελέγχει το παρελθόν ελέγχει το μέλλον. Και όποιος ελέγχει το παρόν ελέγχει το παρελθόν.

Ασκείτε κριτική, ή τέλος πάντων έχετε ενστάσεις με τον τρόπο που οργανώθηκε επισήμως ο εορτασμός της επετείου των διακοσίων χρόνων από την έναρξη της Επανάστασης. Γιατί;

Γιατί δεν πάμε, πέρα από τις όποιες ευφάνταστες αμφιέσεις της Γιάννας Αγγελοπούλου, στα θέματα ουσίας: τη γλώσσα, τον πολιτισμό, τις σχέσεις του ΄21 με την αρχαιότητα και το Βυζάντιο. Απουσιάζουν ο Σολωμός, ο Κάλβος, ο Παπαρρηγόπουλος, Aπουσιάζουν οι δημιουργοί του μεσοπολέμου, η γενιά του ΄30 που συμπλήρωσαν το ιδεολογικό κενό που άφησε η Μικρασιατική Καταστροφή. Απουσιάζει το μεγάλο θέμα της νεωτερικότητας που συνδέεται με το θέμα της νεοελληνικής ταυτότητας.

Πρόκειται για μια μονόπλευρη αφήγηση, με τη στήριξη δυστυχώς του επίσημου κράτους. Διότι δεν πρέπει να λησμονούμε ότι η ιστορία χρησιμοποιείται ως ιδεολογικός μηχανισμός για τη διαμόρφωση μιας ομοιόμορφης κατά το δυνατό αντίληψης του παρελθόντος που να θεμελιώνει, το ίδιο ομοιόμορφα, το παρόν και το μέλλον. Και αυτό επιτυγχάνεται πιο εύκολα στις μέρες μας με τα διάφορα τηλεοπτικά σίριαλ που απευθύνονται σε ένα ευρύ κοινό. Αλλά και με τους μηχανισμούς εξουσίας όπως αυτοί που χρησιμοποιούνται αυτή τη χρονιά για τους επίσημους εορτασμούς των 200 χρόνων της Επανάστασης του 1821.

Το ’21 όμως είναι σύνθετο και πολύπλοκο. Αυτή τη σύνθετη πραγματικότητα, που πάει πέρα από τα πρόσωπα και τις ηρωικές μορφές του αγώνα, προσπαθώ να ιχνηλατήσω με αναφορά στις κοινωνικές δομές των τοπικών κοινωνιών αλλά και του ευρύτερου ελληνισμού, την κοινωνική και πολιτισμική πραγματικότητα που βιώνουν οι Έλληνες παραμονές της Επανάστασης, αλλά και την εξελικτική τους πορεία διαρκούντος του αγώνα, τα ταυτοτικά προβλήματα που αναφύονται σε αναφορά και με τους στόχους της Επανάστασης. Είναι μια απόπειρα διαφορετικής ανάγνωσης του ‘21 που πάει πέρα από τα στρατιωτικά και τα πολιτικά γεγονότα. Κι αυτό γιατί τα γεγονότα αυτά δεν είναι ανεξάρτητα του ευρύτερου κοινωνικού γίγνεσθαι της εποχής.

Συμπερασματικά χρειάζεται η κριτική σκέψη και ο κριτικός αναστοχασμός για τη μελέτη τής ιστορίας που να πηγαίνει πέρα από τον εξουσιαστικό λόγο που θεμελιώνει την μονομέρεια και την υποταγή.

Στο βιβλίο σας υπάρχουν πολλές αναφορές για το ρόλο των γυναικών στον αγώνα του ΄21. Μπορείτε να μας πείτε κάτι γι΄ αυτό;

Μεγάλη υπόθεση οι γυναίκες του ΄21. Μια τελευταία δημοσκόπηση έδειξε πως η Λασκαρίνα Μπουμπουλίνα κατέχει την τρίτη θέση ανάμεσα στα πιο αναγνωρίσιμα πρόσωπα του ’21, μετά τον Κολοκοτρώνη και τον Καραϊσκάκη. Καταπληκτικό! Κι η Μαντώ Μαυρογένους τη δέκατη θέση. Θα μου πείτε δύο γυναίκες ανάμεσα σε τόσους άνδρες δεν είναι και κάτι το τρομερό. Κι όμως είναι. Όλες οι επαναστάσεις είναι ανδροκρατούμενες. Έψαχνα να βρω για παράδειγμα μια γυναίκα που διακρίθηκε στη Γαλλική Επανάσταση. Σχεδόν δεν υπάρχει! Περισσότερο έμεινε στην Ιστορία η Μαρία Αντουανέτα με το παντεσπάνι της! Υπάρχει βέβαια η περίπτωση της Σαρλότ Κορντέ, που σκότωσε τον Ζαν Πολ Μαρά. Πιο γνωστή η Ολυμπία ντε Γκουζ, που συνέταξε τη «Διακήρυξη των Δικαιωμάτων της Γυναίκας και της Πολίτισσας». Την ανέσυραν από την αφάνεια οι φεμινίστριες της δεκαετίας του ’70. Βέβαια δεν πρέπει να μείνουμε μόνο στις επώνυμες ηρωίδες της Επανάστασης αλλά να σταθούμε και στην τεράστια προσφορά της ανώνυμης γυναίκας που σήκωσε ένα μεγάλο βάρος του αγώνα και που ήταν συντελεστής της επιτυχίας του.

Η Μαντώ Μαυρογένους ήταν μια γυναίκα που ξεπερνούσε τον καιρό της. Ή τουλάχιστον ξεπερνούσε την ελληνική κοινωνία των επαναστατικών χρόνων. Μια γυναίκα που ερχόταν από το μέλλον. Μια νεαρή γυναίκα, ντυμένη ανδρικά, επικεφαλής επαναστατικών μονάδων από άνδρες να παίρνει μέρος στις μάχες! Μια νεαρή γυναίκα που ερωτεύτηκε παράφορα ένα άνδρα καθόλου ωραίο, φαλακρό και ασθενικό, τον Δημήτριο Υψηλάντη… Και που συζούσε μαζί του, στην ίδια στρατιωτική σκηνή! Στην Ελλάδα του ’21 αυτά! Φεμινίστρια; Κάτι περισσότερο! Μια μόνο άλλη γυναίκα του ’21 συγκρίνεται μαζί της, η Λασκαρίνα Μπουμπουλίνα! Αυτή όμως είναι πολύ διαφορετική. Η μια είναι αριστοκράτισσα της διασποράς, ευρωπαία, με ιδέες επηρεασμένες από τον Διαφωτισμό, η άλλη είναι αριστοκράτισσα παλαιάς κοπής, ζυμωμένη μέσα στις ίντριγκες μιας νησιώτικης πρώιμης εφοπλιστικής τάξης

Όμως υπήρχαν ακόμη και εκείνη την εποχή, γυναίκες που ανήκαν στη διανόηση, θα λέγαμε σήμερα. Έχουμε έτσι την Ευανθία Καΐρη (1799-1866) συγγραφέα του έργου με τίτλο «Νικήρατο» (1826) – «το πρώτο πατριωτικό δράμα με θέμα το ίδιο το ’21». Ήταν αδελφή του φιλόσοφου Θεόφιλου Καΐρη. Ο Καΐρης πήρε μέρος στον αγώνα του 1821. Είχε δεχτεί την επίδραση του Κοραή, και για τις φιλελεύθερες ιδέες του διώχτηκε και φυλακίστηκε. Πέθανε στη φυλακή στις 13 Ιανουαρίου 1853. Ο Κωνσταντίνος Δημαράς τη θεωρεί ως «την πρώτη πραγματική λογία που έχει να μνημονεύσει η ιστορία των γραμμάτων μας».

Όμως και οι γυναίκες του λαού κρατούσαν το σπίτι, το χωράφι, τα ζώα, τα παιδιά, όσο οι άνδρες τους πολεμούσαν και έλειπαν για μεγάλες περιόδους. Υπήρχαν γυναίκες που εργάζονταν στους μπαρουτόμυλους της Δημητσάνας, άλλες που έφτιαχναν παξιμάδια στα νησιά για τα πληρώματα του στόλου, άλλες που έραβαν ρούχα και άλλες που φρόντιζαν πληγωμένους, που έψηναν ψωμί και μετέφεραν μηνύματα, που κουβαλούσαν «ζωοτροφές» σε μεγάλες αποστάσεις, που πρόσφεραν καταφύγιο, που διαχειρίζονταν τον θάνατο των συζύγων, των γονιών τους, των αδελφών και των παιδιών τους. Υπήρχαν και γυναίκες που βρίσκονταν στις μάχες ως σύντροφοι αλλά και συνεργάτες των αγωνιστών και άλλες που πολεμούσαν οι ίδιες, όπως οι Σουλιώτισσες ή οι Μανιάτισσες.

Και βέβαια είναι και οι χιλιάδες εκείνες γυναίκες που πουλήθηκαν στα σκλαβοπάζαρα, με χαρακτηριστικό παράδειγμα της γυναίκες της Χίου μετά την καταστροφή του νησιού. Βαρύς ο φόρος!

Χωράει ο Λεονάρντ Κοέν σε ένα βιβλίο για τον Αντώνη Οικονόμου;

Καλό το ερώτημα. Με απασχόλησε και εμένα. Κατέληξα να τον συμπεριλάβω στο μυθιστόρημα γιατί χωρίς αυτόν θα υπήρχε ένα κενό στην ιστορία της Ύδρας. Από την άλλη ο Κοέν ήταν αντισυμβατικός καλλιτέχνης και κάπως έτσι κατάληξε στην Ύδρα. Στο ίδιο χώρο όπου ένας άλλος αντισυμβατικός, ο Οικονόμου, επαναστάτησε ενάντια στο κατεστημένο. Κάπου τους ένωσε η θάλασσα, το φως, τα οράματα του κόσμου.

Ετοιμάζετε νέο βιβλίο;

Πάντα κάτι υπάρχει στα σκαριά. Άμεσα μια ποιητική συλλογή. Μεσοπρόθεσμα ίσως ένα άλλο μυθιστόρημα, κάποιες προσπάθειες στο χώρο του δοκιμίου και των μικρών διηγημάτων.

Σας ευχαριστούμε πολύ!

Σχόλια

Συνεντεύξεις

Περισσοτερα στην κατηγορια Συνεντεύξεις

Copyright © 2015-2016 Clevernews